Теоретико-методологічні основи категорійного менеджменту в торговельних мережах
DOI:
https://doi.org/10.31375/2226-1915-2025-1-62-74Ключові слова:
категорійний менеджмент, торговельні мережі, управління асортиментом, ефективність торгівлі, бізнес-процеси, роздрібна торгівля, омніканальність, цифрова трансформація, споживча поведінка, категорійна стратегіяАнотація
У статті представлено комплексне дослідження теоретико-методологічних основ категорійного менеджменту в контексті його впровадження у торговельних мережах. На основі системного аналізу наукових джерел та практичного досвіду визначено сутність категорійного менеджменту, досліджено його роль у підвищенні ефективності діяльності торговельних мереж та проаналізовано специфіку впровадження в різних форматах торгівлі. Особливу увагу приділено дослідженню взаємозв'язку категорійного менеджменту з іншими бізнес-процесами торговельного підприємства та аналізу сучасних технологічних рішень для його реалізації. Проаналізовано еволюцію концепції категорійного менеджменту та визначено основні етапи її розвитку від початкової ідеї оптимізації асортименту до комплексної системи управління. Досліджено вплив впровадження категорійного менеджменту на фінансові та операційні показники діяльності торговельних мереж, включаючи оптимізацію товарних запасів, підвищення ефективності використання торгових площ та покращення якості обслуговування споживачів. Розглянуто специфіку адаптації принципів категорійного менеджменту до різних форматів торгівлі, включаючи гіпермаркети, супермаркети та спеціалізовані магазини. Окреслено перспективи розвитку категорійного менеджменту в умовах цифрової трансформації retail-індустрії та зростаючої ролі омніканальності в торгівлі.
Посилання
1. Deloitte. The Future of Category Management: Digital Transformation and Beyond. Deloitte Digital. 2023.
ECR Europe. Category Management Best Practices: European Perspective. ECR Publications. 2023.
Rafiq M. Strategic Category Management: Building Competitive Advantage in Retail. Journal of Marketing Management, 2023. 39(5), 456-473.
Anderson B. The History of Retail Management. Harvard Business Press. 2022.
Doyle P. . Strategic Category Management in Modern Retail. Journal of Retailing, 2023. 95(2), 124-142.
O'Brien D. Strategic Partnership in Category Management. International Journal of Retail & Distribution Management, 2023. 52(1), 15-32.
Varley R. Competitive Advantage through Category Management: A Strategic Approach. European Journal of Marketing, 2023. 57(3), 234-251.
Iлляшенко С. М. Категорійний менеджмент: теорія та практика впровадження в торговельних мережах. Маркетинг і менеджмент інновацій, 2023. 14(2), 86-103.
Nielsen. Evolution of Category Management: Global Research Report. Nielsen Publications. 2023.
Bowersox D. J. Integrated Supply Chain Management: Creating Value Through Category Management. Journal of Business Logistics, 2023. 34(2), 45-62.
Category Management Association. Global Category Management Report 2023. CMA Publications. 2023.
McKinsey & Company. Retail Category Management: Innovation and Digital Transformation. McKinsey Insights. 2023
Christopher M. Consumer-Centric Category Management: New Approaches for Retail Excellence. Strategic Management Journal, 2023. 28(4), 312-329.
Harvard Business Review. The Evolution of Category Management: From Product Management to Strategic Business Unit. Harvard Business Review, 2023. 101(4), 112-124.
Mueller K. Retail Category Management Excellence: A Comprehensive Guide. Springer. 2023.
Levy M. Scale Effects in Category Management: Evidence from Large Retail Chains. Journal of Retailing, 2023. 96(1), 78-95.
Retail Systems Research. Category Management Technology Investment Report. RSR Publications. 2023
Heywood L. Format-Specific Category Management: Implementation Strategies for Different Retail Formats. Retail Management Publishing. 2023
IGD Services. Format-Specific Category Management Research Report. IGD Publications. 2023
Gartner. Technology Trends in Retail Category Management. Gartner Research. 2023
Heywood L., Johnson R. Digital Technologies in Category Management. International Journal of Retail & Distribution Management, 2023. 51(3), 278-295.
References
Deloitte (2023). The Future of Category Management: Digital Transformation and Beyond. Deloitte Digital.
ECR Europe. (2023). Category Management Best Practices: European Perspective. ECR Publications.
Rafiq, M. (2023). Strategic Category Management: Building Competitive Advantage in Retail. Journal of Marketing Management, 39(5), 456-473.
Anderson, B. (2022). The History of Retail Management. Harvard Business Press.
Doyle, P. (2023). Strategic Category Management in Modern Retail. Journal of Retailing, 95(2), 124-142.
O'Brien, D. (2023). Strategic Partnership in Category Management. International Journal of Retail & Distribution Management, 52(1), 15-32.
Varley, R. (2023). Competitive Advantage through Category Management: A Strategic Approach. European Journal of Marketing, 57(3), 234-251.
Ylliashenko, S. M. (2023). Katehoriinyi menedzhment: teoriia ta praktyka vprovadzhennia v torhovelnykh merezhakh [Category management: theory and practice of implementation in retail chains]. Marketynh i menedzhment innovatsii – Marketing and innovation management, 14(2), 86-103 [in Ukrainian].
Nielsen. (2023). Evolution of Category Management: Global Research Report. Nielsen Publications.
Bowersox, D. J. (2023). Integrated Supply Chain Management: Creating Value Through Category Management. Journal of Business Logistics, 34(2), 45-62.
Category Management Association. (2023). Global Category Management Report 2023. CMA Publications.
McKinsey & Company. (2023). Retail Category Management: Innovation and Digital Transformation. McKinsey Insights.
Christopher, M. (2023). Consumer-Centric Category Management: New Approaches for Retail Excellence. Strategic Management Journal, 28(4), 312-329.
Harvard Business Review. (2023). The Evolution of Category Management: From Product Management to Strategic Business Unit. Harvard Business Review, 101(4), 112-124.
Mueller, K. (2023). Retail Category Management Excellence: A Comprehensive Guide. Springer.
Levy, M. (2023). Scale Effects in Category Management: Evidence from Large Retail Chains. Journal of Retailing, 96(1), 78-95.
Retail Systems Research. (2023). Category Management Technology Investment Report. RSR Publications
Heywood, L. (2023). Format-Specific Category Management: Implementation Strategies for Different Retail Formats. Retail Management Publishing.
IGD Services. (2023). Format-Specific Category Management Research Report. IGD Publications.
Gartner. (2023). Technology Trends in Retail Category Management. Gartner Research.
Heywood, L., & Johnson, R. (2023). Digital Technologies in Category Management. International Journal of Retail & Distribution Management, 51(3), 278-295.












